Basur Nedir?


Aynı zamanda hemoroid olarak da adlandırılan basur, rektumun (bağırsağın son kısmı) ya da anüsün (bağırsağınızın açılması) yüzey dokusunun hemen altında bulunan damarların genişlemesi ve kan toplaması durumudur.

Bu bölgelerde bulunan damarlar hasar gördüğünde kanın havuza girmesine yol açmaktadır. Kan alımında gelişen bu durgunluk damarların şişmesine ve iltihaplanmasına neden olmaktadır. Sonuç olarak da toksinlerin ve atık maddelerin temizlenmesi engellenmekte, kaşıntı ve ağrı gibi problemler gelişmektedir.

Rektumda meydana gelen basur, iç basur olarak adlandırılmaktadır. Anüs çevresinde gelişen basur ise dış basurdur.

Basur oldukça yaygın olarak yaşanan bir sağlık problemidir ve yetişkinlerin yaklaşık olarak yüzde 50’sini etkilemektedir. Bununla birlikte, genellikle 50 yaşın üstündeki kişilerde daha sık görülmektedir. (1)

Basur Belirtileri

Basur başlangıcında ya da diğer bir deyişle basur başlangıç seviyesindeyken herhangi bir belirtinin ortaya çıkmaması muhtemeldir. Bu durumda genellikle ağrılı da değildir, ancak kan pıhtısının oluşması durumunda oldukça acı verici olabilmektedir.

Basur nasıl anlaşılır? Diğer basur belirtileri ise şunlardır:

  • Ağrısız bir şekilde rektumdan gelen parlak kan
  • Anüs bölgesinde hissedilen kaşıntı
  • Özellikle otururken hissedilen anal ağrı
  • Bağırsak hareketleri sırasında oluşan ağrı
  • Anüs çevresinde oluşan bir veya birden çok olan sert yumrular (2)

Basur belirtileri geniş bilgi için tıklayın

Basur Nedenleri

Basur neden olur? Basur yavaş yavaş gelişen bir sağlık sorunudur. Rektum ve anüs içinde ya da çevresinde bulunan küçük kan damarlarının veya damarların şişmesi sonucu oluşmaktadır.

Basurun başlıca nedenleri ise şunlardır:

  • Kabızlık veya ishal gibi bağırsak hareketleri
  • Bağırsak hareketleri sırasında aşırı basınç uygulanması
  • Kalıtsal faktörler
  • Ağır işler yapmak ya da ağırlık kaldırmak

Uzun süreler boyunca sert yüzeylerde oturmak da basurun gelişmesine yol açabilmektedir. (3)

Basur nedenleri hakkında geniş makalemize buradan göz atabilirsiniz

Basur Tedavisi

Basur nasıl geçer? Basuru tedavi etmenin ilk yöntemi nedeni ortadan kaldırmaya çalışmaktadır. Örneğin, neden kabızlık ise öncelikli olarak kabızlığın hafifletilmesi gerekmektedir.

Basurun tedavisine yardımcı olabilecek diğer yöntemler ise şunlardır:

  • Basurları buruşturmak için büzücü merhemler veya fitiller
  • Basurların bant ligasyonu (basurları azaltmak için proktoskopla küçük bantlar yerleştirilmektedir)
  • Basur ameliyatı (4)

Basur tedavisi daha detaylı konumuz için

Basur İçin Hangi Doktora Gidilir?

Basur tanısı ve tedavisi için proktoloji (basur ve anorektal hastalıklar) bölümüne başvurulmaktadır. (5)

Basura Ne İyi Gelir?

Basur Bitkisel Tedavisi

Aloe vera: Aloe vera bitkisi basur tedavisine yardımcı olabilmektedir. Hem antiinflamatuar hem de terapötik özelliklere sahip olan aloe vera, basur nedeniyle oluşan tahrişi azaltabilmektedir. İç ve dış basur için kullanılabilmektedir. (6)

Badem yağı: Güçlü bir yumuşatıcı olan badem yağı, cilt tarafından kolayca emilebilmektedir. Bu nedenle,  basur tedavisinde oldukça etkili olabilmektedir. Tahriş olan bölgeyi nemlendirmekte ve iltihabı azaltmaktadır. Ayrıca, kaşıntı hissini de hafifletebilmektedir. (7)

Zeytinyağı: Basuru tedavi etmek için zeytinyağı ideal bir seçenektir. Tahriş olan alanı yatıştırmaktadır. Ayrıca, antiinflamatuar özelliklere sahip olduğu için iltihabı önleyebilmektedir. Kan damarlarının elastikiyetini arttırarak sert dışkıların yaratacağı tahribatı da azaltmaktadır. (8)

Limon suyu: Bir bardak suya eklenen zeytinyağı ve limon suyu basur tedavisine yardımcı olabilmektedir. Düzenli olarak tüketilen bu karışım, gastrointestinal sistemdeki iç korumayı teşvik etmekte ve kuruluğu önlemektedir. Bağırsak hareketleri de düzene girmektedir. (9)

Hindistancevizi yağı: Hindistancevizi yağı güçlü bir antimikrobiyal, antiinflamatuar ve antiseptik olarak bilinmektedir. Temizledikten sonra anüse katkısız hindistancevizi yağı uygulayabilirsiniz. Hem tahriş olan bölge yumuşayacak hem de iyileşme hızlanacaktır. (10)

Çay: Çayda bulunan tannik asit, basur nedeniyle oluşan şişkinlik ve ağrıların azaltılmasına yardımcı olma gücüne sahiptir. Çay poşetini yaklaşık 10 dakika boyunca etkilenen bölgeye uygulayabilirsiniz. (11)

Sarımsak: Basur için kullanılabilecek bir diğer güçlü bitki de sarımsaktır. Sarımsakta bulunan güçlü bir bileşik olan alisin, basurla savaşmak için etkili olan antibakteriyel özellikler sunmaktadır. Aynı zamanda kan basıncını düşürmeye yardımcı olmakta ve güçlü bir antioksidan olarak çalışmaktadır.  (12)

Patates: 2 patatesi yıkayın ve küçük parçalara kesin. Bir blender yardımıyla bu parçalar sıvı halde olana kadar karıştırın. Karışımı kuru hissediyorsanız, birkaç çay kaşığı su ilave edin. Karışımı temiz mendil veya ince gazlı bez bandajı üzerine yayın ve yarıya kadar katlayın. Sonrasında basur üzerine yaklaşık 5-10 dakika kadar uygulayın. Bu uygulama basuru hafifletmeye yardımcı olacaktır. (13)

Kimyon: Biraz kimyon tohumlarını toz haline getirin. Bir toz oluşturmak için bu tozdan 1 çorba kaşığı alın ve üzerine su ekleyin. Anal bölgenize uygulayın ve yaklaşık 15-20 dakika açık tutun. Bu yöntemi günde iki kez tekrarlayabilirsiniz. (14)

Basur Evde Tedavi Yöntemleri

Buz kompresi: Evde yapılacak basit tedavi yöntemlerinin başında buz kompresi gelmektedir. Buz, kan damarlarını sıkıştırmaya, şişmeyi azaltmaya ve ağrıyı kesmeye yardımcı olmaktadır.

Etkilenen alana bir buz torbası veya kısmen eritilmiş buzları bir beze sarıp doğrudan yaklaşık 10 dakika boyunca uygulayın. Basur yok olana kadar bunu günde birkaç kez yapabilirsiniz. (15)

Elma sirkesi: Saf ve doğal elma sirkesi basurun hafifletilmesine yardımcı olabilmektedir. Dış hemoroitler için pamuklu bir top alıp elma sirkesi ile ıslatın. Anında rahatlama sağlaması için doğrudan basur üzerine uygulayın. Doğrudan uygulamanın bir süre ağrıya neden olabileceğini ancak bunun anında kaşıntı ve acıyı azaltacağını da lütfen unutmayın.

İç basur için, su ile bir çay kaşığı sirke tüketmek, ağrı ve kanamayı rahatlamaya yardımcı olabilmektedir. (16)

Ilık su banyosu: Ilık su banyosu, hem basurun iyileşme hızını artmakta hem de basur nedeniyle oluşan tahrişi ve kaşıntıyı hafifletmektedir.

Ilık su kan akışını teşvik etmekte ve kişiyi rahatlamaktadır. Evde bu banyonun kullanılması için en iyi yol, bir sitz banyo kiti almaktır. Kit, tuvalet koltuğunuzun üzerine oturan plastik bir cihazdan oluşmaktadır. (17)

Lif: Lifli gıdalar, bağırsak hareketleri sırasında suyun azaltılması için dışkıyı yumuşatmaya yardımcı olmaktadır. Bu nedenle diyetinize yulaf, arpa, kahverengi pirinç, darı, kinoa, mısır ve buğday gibi yiyecekleri eklemeyi düşünebilirsiniz.

Tam tahıllı ürünler, kanamanın ve diğer belirtilerin hafifletilmesinde oldukça etkili olan iyi miktarda lif içermektedir. Bu ürünler ayrıca, kolon sisteminin daha etkili şekilde çalışmasını teşvik etmektedir. (18)